YENİ Parti Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, Türkiye'nin Çin menşeli elektrikli ve hibrit araçlara uyguladığı ek gümrük vergileri nedeniyle Dünya Ticaret Örgütünde (DTÖ) yürütülen uyuşmazlık sürecine ilişkin yeni açıklamalarda bulundu.
Çin Ticaret Bakanlığının 28 Temmuz 2026 tarihli resmî açıklamasını paylaşan Yavuzyılmaz, Pekin yönetiminin Türkiye'ye yönelik çağrısının AK Parti iktidarı tarafından kamuoyundan gizlendiğini iddia etti.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu'yu hedef alan Yavuzyılmaz, Türkiye'nin Çin menşeli otomobillere uyguladığı ilave vergiler nedeniyle iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin zarar gördüğünü savundu.
Yavuzyılmaz: Çin'in resmî açıklamasını paylaşıyorum
Sosyal medya hesabından Çin Ticaret Bakanlığının açıklamasını yayımlayan Yavuzyılmaz, DTÖ panelinin Türkiye'nin otomobil ithalatına yönelik bazı düzenlemelerini örgüt kurallarına aykırı bulduğunu hatırlattı.
Çin'in söz konusu kararın ardından Türkiye'den düzenlemelerini değiştirmesini istediğini belirten Yavuzyılmaz, bu çağrının Türk kamuoyundan saklandığını ileri sürdü.
Açıklamasında Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu'ya seslenen Yavuzyılmaz, iki ismi istifaya davet etti.
Yavuzyılmaz'ın gündeme taşıdığı Çin Ticaret Bakanlığı açıklaması, 28 Temmuz'da kurumun resmî internet sitesinde kamuya açık olarak yayımlanmıştı.
Çin, Türkiye'den ithalat kısıtlamalarını değiştirmesini istedi
Çin Ticaret Bakanlığının 28 Temmuz tarihli açıklamasında, Türkiye'nin 2023 yılından itibaren Çin'den ithal edilen elektrikli ve hibrit araçlara ilave gümrük vergileri ve ithalat izni gibi kısıtlamalar getirdiği belirtildi.
Pekin yönetimi, bu tedbirlerin DTÖ'nün bağlı gümrük tarifeleri, ulusal muamele ve en çok kayrılan ülke ilkeleriyle bağdaşmadığını savundu.
Çin Ticaret Bakanlığı, DTÖ panelinin raporunu memnuniyetle karşıladığını bildirerek Türkiye'yi kurallara aykırı bulunan uygulamalarını en kısa sürede düzeltmeye çağırdı.
Açıklamada, söz konusu kısıtlamaların Çin'in ticari çıkarlarına ve iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilere zarar verdiği ileri sürüldü.
DTÖ paneli Türkiye'nin hangi uygulamalarını aykırı buldu?
Uyuşmazlığın temelini, Çin'in 8 Ekim 2024'te Türkiye aleyhine DTÖ'ye yaptığı başvuru oluşturuyor.
Çin, Türkiye'nin elektrikli ve bazı diğer araç türlerine uyguladığı ek gümrük vergileri ile ithalat izni koşullarının uluslararası ticaret yükümlülüklerini ihlal ettiğini savunarak konunun incelenmesini istemişti.
28 Temmuz 2026'da yayımlanan DS629 numaralı panel raporunda, Türkiye'nin elektrikli araçlara uyguladığı ek gümrük vergileri ile belirli hibrit araçlara yönelik ilave vergiler DTÖ kurallarına aykırı bulundu.
Panel, elektrikli ve dışarıdan şarj edilebilir hibrit araçların ithalatında uygulanan satış sonrası hizmet koşullarının da Çin menşeli araçlara Türkiye'deki benzer ürünlerden daha az elverişli muamele sağladığı sonucuna ulaştı.
Bununla birlikte Çin'in bütün iddiaları kabul edilmedi. Panel, içten yanmalı motorlu araçlara uygulanan ilave vergilerin kurallara aykırı olduğu iddiasının yeterince ortaya konulamadığını belirledi. Belirli hibrit araç grupları bakımından da Türkiye lehine değerlendirmelere yer verdi.
Ticaret Bakanlığı kararı 29 Temmuz'da duyurmuştu
Ticaret Bakanlığı, DTÖ panel raporunun yayımlanmasından bir gün sonra, 29 Temmuz'da konuya ilişkin basın açıklaması yapmıştı.
Bakanlık, Türkiye'nin otomotiv sektöründe yerli üretimi, tüketici güvenliğini ve kamu sağlığını korumak amacıyla çeşitli ithalat tedbirleri uyguladığını belirterek panelin bazı değerlendirmelerine katılmadığını bildirmişti.
Açıklamada, raporda Türkiye lehine değerlendirmelere de yer verildiği vurgulanmış ve Türkiye'nin uluslararası ticaret hukukundan doğan haklarını kullanacağı ifade edilmişti.
Bakanlık, 15 Eylül'de yayımladığı ikinci açıklamada da raporun yaklaşık iki ay önce kamuoyuyla paylaşıldığını hatırlatarak hem Türkiye'nin hem de Çin'in değerlendirmelerini duyurduğunu belirtti.
Bakanlık: Herhangi bir tazminat yükümlülüğü doğmadı
Ticaret Bakanlığı, 15 Eylül tarihli açıklamasında DTÖ panel raporunun kabul edilerek kesinleşmiş nihai bir karar olmadığını vurguladı.
Türkiye'nin temyiz hakkının bulunduğunu belirten Bakanlık, taraflar arasındaki istişarelerin sürdüğünü ve panel raporunun katılınmayan bölümleri için temyize başvuru sürelerinin karşılıklı mutabakatla uzatılmasının değerlendirildiğini bildirdi.
Bakanlık, rapor nedeniyle Türkiye açısından herhangi bir tazminat ödeme yükümlülüğü, mali borç veya vergi kaybı doğduğu yönündeki değerlendirmelerin gerçeği yansıtmadığını belirtti.
Açıklamada, DTÖ uyuşmazlıklarının işleyişi gereği panel raporlarının taraflardan birine otomatik olarak tazminat ödeme yükümlülüğü getirmediğinin altı çizildi
