Türkiye'de yapay zeka kullanımı son bir yılda büyük bir sıçrama yaptı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre üretken yapay zeka kullanan bireylerin oranı yüzde 37,6'ya çıkarken şirketlerde de kullanım oranı yaklaşık iki katına yükseldi.
Türkiye'de yapay zeka kullanımı bir yılda ikiye katlandı
TÜİK'in Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması ile Girişimlerde Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması sonuçlarından hazırladığı Yapay Zeka İstatistikleri 2026 bülteni yayımlandı.
Üretken yapay zeka kullandığını belirten 16-74 yaş grubundaki bireylerin oranı 2025'te yüzde 19,2 iken 2026'da yüzde 37,6'ya yükseldi. Böylece kullanım oranı bir yıl içinde 18,4 puan arttı.
Kadın ve erkekler arasındaki fark ise oldukça sınırlı kaldı. Erkeklerde kullanım oranı yüzde 37,2, kadınlarda yüzde 38,1 olarak ölçüldü.
Gençlerin yüzde 64,9'u yapay zeka kullanıyor
Yaş ilerledikçe üretken yapay zeka kullanımının belirgin biçimde düştüğü görüldü. En yüksek oran yüzde 64,9 ile 16-24 yaş grubunda kaydedildi. Bu gruptaki kadınlarda oran yüzde 68,4'e kadar çıktı. Erkeklerde ise yüzde 61,6 oldu.
25-34 yaş grubunda kullanım yüzde 55,7, 35-44 yaş grubunda yüzde 38,1 olarak belirlendi. Oran 45-54 yaş grubunda yüzde 20,6'ya, 55-64 yaş grubunda yüzde 10,6'ya ve 65-74 yaş grubunda yüzde 5,1'e kadar geriledi.
Eğitim yükseldikçe yapay zeka kullanımı artıyor
Eğitim durumuna göre en yüksek kullanım oranı yükseköğretim mezunlarında görüldü. Bu gruptaki bireylerin yüzde 62,7'si üretken yapay zeka kullandı. Kadın yükseköğretim mezunlarında oran yüzde 65,7, erkeklerde yüzde 59,7 oldu.
Lise veya mesleki lise mezunlarında kullanım oranı yüzde 45,4, ilköğretim veya ortaokul mezunlarında yüzde 35,5 olarak hesaplandı. İlkokul mezunlarında oran yüzde 8,5 olurken bir okul bitirmeyenlerde yüzde 3,8'de kaldı.
Yapay zeka en fazla özel amaçlarla kullanılıyor
Üretken yapay zeka kullananların yüzde 86,4'ü bu teknolojiden özel amaçları için yararlandığını belirtti. Mesleki amaçlarla kullananların oranı yüzde 37,3, örgün eğitim için kullananların oranı ise yüzde 32,6 oldu.
Mesleki kullanım erkeklerde yüzde 43,2, kadınlarda yüzde 31,2 olarak ölçüldü. Örgün eğitim amacıyla kullanımda ise kadınlar öne çıktı. Bu oran kadınlarda yüzde 36,1, erkeklerde yüzde 29,1 oldu.
Şirketlerde yapay zeka kullanımı yüzde 14'e çıktı
Yapay zekanın şirketlerdeki kullanımı da hızla artıyor. En az 10 çalışanı bulunan girişimler arasında herhangi bir yapay zeka teknolojisi kullananların oranı 2025'te yüzde 7,5 iken 2026'da yüzde 14'e yükseldi.
Artış daha uzun döneme bakıldığında çok daha belirgin hale geliyor. Yapay zeka kullanan girişimlerin oranı 2021'de yalnızca yüzde 2,7 seviyesindeydi. Oran 2022'de yüzde 3,5'e, 2023'te yüzde 5,5'e çıktı. 2024'te yüzde 4,4'e geriledikten sonra 2025'te yüzde 7,5'e, 2026'da ise yüzde 14'e ulaştı.
Şirket büyüdükçe yapay zeka kullanımı da artıyor. 10-49 çalışanı bulunan girişimlerde kullanım yüzde 12,8 olurken 50-249 çalışanı bulunanlarda yüzde 17'ye çıktı. 250 ve daha fazla çalışanı bulunan büyük girişimlerde ise oran yüzde 37,1'e ulaştı.
Bilişim sektöründe kullanım yüzde 63,7'ye ulaştı
Sektörler arasında büyük farklılıklar bulunuyor. Telekomünikasyon, programlama ve bilişim faaliyetlerinde bulunan girişimlerin yüzde 63,7'si yapay zeka kullanıyor.
Yayımcılık, radyo-TV ve içerik faaliyetlerinde oran yüzde 57,1, bilgisayar ve iletişim araçlarının onarımında yüzde 32,4 oldu. Finans ve sigorta faaliyetlerinde yüzde 30,2, gayrimenkulde yüzde 25,8, mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetlerde ise yüzde 20,5 olarak ölçüldü.
İmalat sektöründe yapay zeka kullanan girişimlerin oranı yüzde 15,2'de kaldı. Toptan ve perakende ticarette yüzde 12,7, ulaştırma ve depolamada yüzde 9,7, inşaat sektöründe ise yüzde 6,9 ile daha düşük kullanım oranları görüldü.
Şirketler yapay zekayı en çok pazarlama ve satışta kullanıyor
Yapay zeka kullanan girişimlerin yüzde 51'i bu teknolojiden pazarlama veya satışta yararlanıyor. Araştırma ve Geliştirme veya yenilik faaliyetleri yüzde 46,3 ile ikinci sırada yer aldı.
Üretim veya hizmet süreçlerinde kullanım yüzde 43,4, işletme süreçlerinin ve yönetimin organizasyonunda yüzde 42,6 oldu. Muhasebe, kontrol veya finans yönetiminde oran yüzde 34,4, bilgi ve iletişim teknolojileri güvenliğinde yüzde 24,4, lojistikte ise yüzde 18,4 olarak hesaplandı.
Şirketlerin yapay zeka teknolojisini edinme yöntemlerinde açık kaynaklı yazılımlar öne çıktı. Yapay zeka kullanan girişimlerin yüzde 67,8'i açık kaynaklı, yüzde 49,1'i kapalı kaynaklı yazılımları ücretsiz veya ücretli olarak kullandı. Harici sağlayıcılara yapay zeka sistemi geliştirenlerin oranı yüzde 46,5, kendi çalışanlarıyla geliştirenlerin oranı yüzde 32,1 oldu.
Şirketlerin yüzde 16,6'sı kişisel verileri yapay zekayla işledi
Yapay zeka kullanan girişimlerin yüzde 16,6'sı cinsiyet, yaş, meslek, eğitim durumu, adres, satın alma kayıtları veya yüz görüntüleri gibi bireylere ilişkin verileri yapay zeka teknolojileriyle işlediğini belirtti.
Bu oran 10-49 çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 16,9, 50-249 çalışanı bulunanlarda yüzde 15,3, 250 ve daha fazla çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 17 oldu.
Şirketlerin önündeki en büyük engel uzman eksikliği
Henüz yapay zeka kullanmayan ancak kullanmayı düşünen girişimlerin oranı yüzde 8,3 olarak belirlendi. Büyük şirketlerde yapay zekaya geçme isteğinin daha yüksek olduğu görüldü. Kullanmayı düşünenlerin oranı 10-49 çalışanlı girişimlerde yüzde 7,4 iken 50-249 çalışanlı işletmelerde yüzde 12,2, 250 ve üzeri çalışanı bulunanlarda yüzde 14,9 oldu.
Bu şirketlerin yapay zekaya geçememesindeki en büyük sorun yüzde 72,3 ile ilgili uzmanlık eksikliği oldu. Hukuki sonuçların net olmaması yüzde 66,4, veri koruma ve gizliliğin ihlaline ilişkin endişeler yüzde 65,4 ile diğer önemli nedenler arasında yer aldı.
Mevcut ekipman, yazılım veya sistemlerle uyumsuzluk yüzde 65,2, yapay zeka maliyetlerinin yüksek olması yüzde 65, gerekli verilerin bulunmaması veya veri kalitesindeki sorunlar yüzde 56,6 olarak kaydedildi. Etik faktörleri gerekçe gösterenlerin oranı yüzde 49,7 olurken yapay zekanın işletmeye yararlı olmayacağını düşünenlerin oranı yüzde 20'de kaldı.
