Acıbadem Bayındır Kavaklıdere Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Nil Sürsal, yaş ilerledikçe görülme sıklığı artan demans vakalarının yaklaşık yüzde 65’inin alzaymır hastalığıyla ilişkili olduğunu söyledi. Demans görülme sıklığının 60-65 yaş grubunda yaklaşık yüzde 1 olduğunu belirten Sürsal, bu oranın 75-79 yaşlarında yüzde 6’ya, 80 yaş ve üzerinde ise yüzde 20’nin üzerine çıktığını ifade etti.
Yaşam süresinin uzamasıyla demansın, halk arasında bilinen adıyla bunamanın görülme sıklığının da arttığını belirten Sürsal, her unutkanlığın demans veya alzaymır anlamına gelmediğini söyledi. Normal yaşlanma sürecinde beyin işlevlerindeki yavaşlamaya bağlı olarak karmaşık problemlerin çözümü için daha fazla zamana ihtiyaç duyulmasının doğal olduğunu kaydetti.
Alzaymır ilerledikçe zihinsel beceriler etkileniyor
Alzaymır hastalığında beyinde zamanla bazı proteinlerin biriktiğini ve sinir hücrelerinin zarar görmesiyle hücre fonksiyonlarının bozulduğunu aktaran Sürsal, beyin dokusunda küçülme meydana gelebildiğini belirtti. Sürsal, “Hastalık ilerledikçe özellikle beynin bazı bölgelerinde belirgin bir hacim kaybı ortaya çıkıyor. Bu değişiklikler hafıza, düşünme, konuşma ve günlük işleri yapma gibi birçok zihinsel becerinin giderek bozulmasına yol açabiliyor” dedi.
Alzaymır hastalığının genellikle yavaş ve aşamalı ilerlediğini söyleyen Sürsal, hastalığın hafif bilişsel bozukluk, erken, orta ve ileri evre olmak üzere farklı evrelerde değerlendirilebildiğini aktardı. Hafif bilişsel bozukluk döneminde kişinin yaşına ve eğitim düzeyine göre beklenenden daha fazla unutkanlık görülebildiğini ifade etti.
Hastalık ilerledikçe yeni öğrenilen bilgilerin unutulması, aynı soruların tekrar tekrar sorulması, eşyaların yerinin karıştırılması ve doğru kelimeyi bulmakta zorlanma gibi sorunların görülebildiğini belirten Sürsal, orta evrede giyinme ve banyo yapma gibi günlük yaşam aktivitelerinde desteğe ihtiyaç duyulabildiğini söyledi. Bu evrede yön ve yer konusunda kafa karışıklığı, sık kaybolma ve el becerilerinde bozulmanın da ortaya çıkabildiğini kaydetti.
İleri evrede ise kişinin konuşarak iletişim kurmakta, yürümekte ve tuvalet ihtiyacını kontrol etmekte zorlanabildiğini belirten Sürsal, günlük yaşamın sürdürülebilmesi için günün her saatinde bakıma ihtiyaç duyulabileceğini ve zamanla yatağa bağımlı hale gelinebileceğini söyledi.
Alzaymır hastalığının erken işaretleri görülebiliyor
Alzaymır hastalığının erken dönemde ortaya çıkabilecek uyarı işaretlerine değinen Sürsal, günlük yaşamı etkileyen unutkanlık ile plan yapma ve problem çözmede güçlüğün belirtiler arasında bulunduğunu söyledi. Tarih ve zaman konusunda kafa karışıklığı, konuşma ve yazmada yeni başlayan sorunlar ile duygu durumu ve kişilikteki değişikliklerin de dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Sürsal, kişinin karar verirken veya sorulara yanıt verirken giderek daha fazla başkasının yardımına ihtiyaç duymasının da dikkat edilmesi gereken belirtilerden biri olduğunu belirtti.
Alzaymır ve demansa karşı sağlıklı yaşam önerileri
Alzaymır ve demanstan korunmada sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önem taşıdığını belirten Sürsal, zihni aktif tutmak için kitap okumayı, bulmaca çözmeyi ve düzenli zihinsel faaliyetlerde bulunmayı önerdi. Sosyal yaşamdan kopmamanın ve düzenli sağlık kontrollerinin de önemine değindi.
Sürsal, tansiyon, diyabet ve yüksek kolesterol gibi hastalıkların kontrol altında tutulmasının riski azaltmaya yardımcı olduğunu ifade etti. Sağlıklı ve dengeli beslenmek, düzenli uyumak, depresyon gibi ruhsal sorunları ihmal etmemek, düzenli fiziksel aktivite yapmak ve yaşamdan keyif almaya devam etmenin de zihinsel sağlığın korunmasında önemli rol oynadığını söyledi.
