Anayasa Mahkemesi, Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması’na (HAGB) ilişkin düzenlemeyi Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karar, Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 9 ay sonra yürürlüğe girecek.
Mahkeme, 10 Temmuz 2025 tarihli ve E.2024/98 sayılı kararında, 7499 sayılı Kanun’la Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesinde yapılan değişikliği değerlendirdi. Söz konusu düzenleme, cezası iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası olan suçlarda HAGB kararı verilebilmesine imkân tanıyordu.
İşkence ve kötü muamele vurgusu
AYM kararında, HAGB kurumunun daha önceki iptal kararlarında da işaret edildiği üzere, özellikle işkence, eziyet ve kötü muamele yasağı bakımından ciddi sorunlara yol açtığına dikkat çekildi. Yeni düzenlemede istinaf yolunun açılması ve müsadereye ilişkin farklı usuller öngörülmesine rağmen, kamu görevlilerinin görev sırasında işlediği ve Anayasa’nın 17. maddesi kapsamında değerlendirilen fiillerde HAGB uygulanamayacağına dair açık bir yasal hüküm bulunmadığı belirtildi.
Mahkeme, bu eksikliğin mağdurlar açısından etkili giderim sağlanmasını engellediğini, ayrıca faillere fiilleriyle orantılı ceza verilmesi yönündeki devletin usul yükümlülüğüyle bağdaşmadığını vurguladı.
Yürürlük için 9 ay
İptal kararı, hukuki boşluk doğmaması amacıyla Resmî Gazete’de yayımlandıktan dokuz ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre içinde yasama organının yeni bir düzenleme yapmasının önü açık bırakıldı.
AYM’nin kararıyla birlikte, kamu görevlilerinin işkence, eziyet ve kötü muamele fiillerinde HAGB yolunun kapatılması yönünde önemli bir anayasal çerçeve çizilmiş oldu.
