Yapay zekâ destekli ilaç geliştirme alanında tarihi bir eşik aşıldı. ABD merkezli biyoteknoloji şirketi Insilico Medicine, tamamen yapay zekâ sistemleri kullanılarak tasarlanan "Rentosertib" adlı ilacın Faz 3 klinik denemelerine gireceğini açıkladı. Bu gelişmeyle birlikte ilk kez bir yapay zekâ tarafından baştan sona geliştirilen ilaç, onay öncesindeki son aşamaya ulaşmış oldu.
Rentosertib, nadir ve ölümcül bir akciğer hastalığı olan İdiyopatik pulmoner fibroz (IPF) tedavisi için geliştirildi. Hastalık, akciğer dokusunun zamanla sertleşmesine yol açarak solunum yetmezliğine kadar ilerleyebiliyor ve günümüzde mevcut tedavi seçenekleri hastalığın seyrini sınırlı ölçüde yavaşlatabiliyor.
Faz 3 süreci ve tıbbi açıdan önemi
Şirketin paylaştığı bilgilere göre, ilacın Faz 2 klinik denemelerinde güvenlik ve etkinlik açısından umut verici sonuçlar elde edildi. Bu sonuçlar, ilacın daha geniş hasta gruplarında test edilmesinin önünü açarak, Faz 3 aşamasına geçilmesini mümkün kıldı. Faz 3 denemeleri, ilacın hem etkinliğini hem de olası yan etkilerini binlerce hasta üzerinde değerlendirmeyi hedefliyor.
Uzmanlara göre, Rentosertib’in bu aşamaya ulaşması yalnızca tek bir ilaç açısından değil, ilaç geliştirme süreçlerinin geleceği açısından da kritik bir dönüm noktası anlamına geliyor. Yapay zekâ destekli sistemlerin, klasik yöntemlerle yıllar sürebilen ilaç keşif ve tasarım süreçlerini ciddi biçimde kısaltabildiği belirtiliyor.
Rentosertib’in Faz 3 denemelerini başarıyla tamamlaması ve düzenleyici kurumlardan onay alması hâlinde, tamamen yapay zekâ tarafından tasarlanan ilk onaylı ilaç olarak tıp tarihine geçmesi bekleniyor. Tıp ve farmakoloji alanlarında bu gelişmenin, başta nadir hastalıklar olmak üzere, birçok hastalıkta yeni ilaçların daha hızlı geliştirilmesinin önünü açabileceği düşünülüyor.
