Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın mart ayı verileri, konut satış fiyatları ile kira artışları arasındaki ayrışmanın sürdüğünü ortaya koydu. TCMB’nin yayımladığı Konut Fiyat Endeksi’ne göre Türkiye genelinde konutların kalite etkisinden arındırılmış fiyatlarını gösteren endeks, martta aylık yüzde 2 artarak 219,7 seviyesine çıktı. Endeks, geçen yılın aynı ayına göre nominal olarak yüzde 26,4 artarken, enflasyondan arındırıldığında yıllık bazda yüzde 3,4 reel düşüş kaydetti.
Aynı dönemde TCMB’nin bu yıl yayımlamaya başladığı Yeni Kiracı Kira Endeksi de aylık yüzde 2 arttı. Endeks, martta yıllık bazda nominal olarak yüzde 34,4, reel olarak ise yüzde 2,7 yükseldi. Böylece mart verileri, konut fiyatlarında yıllık reel kayıp sürerken yeni kiraya verilen konutlarda artışın enflasyonun üzerinde devam ettiğini gösterdi.
Üç büyük ilde artış sürdü
TCMB verilerine göre mart ayında konut fiyat endeksi İstanbul’da aylık yüzde 2,2, Ankara’da yüzde 2,5, İzmir’de yüzde 2,8 arttı. Yeni kiracı kira endeksinde de aynı dönemde İstanbul’da yüzde 2,2, Ankara’da yüzde 2,4, İzmir’de yüzde 3,6’lık aylık artış görüldü. Yıllık bazda yeni kiracı kira artışı İstanbul’da yüzde 39,4, Ankara’da yüzde 37,7, İzmir’de yüzde 35 oldu.
Veri neye işaret ediyor?
Mart verileri, konut piyasasında satış fiyatlarının nominal olarak yükselmeye devam ettiğini, ancak enflasyon karşısında alım gücü bazında değer kaybının sürdüğünü gösteriyor. Buna karşılık özellikle yeni sözleşmelerde kira artışlarının hâlâ güçlü seyretmesi, barınma maliyetindeki baskının kiracı tarafında devam ettiğine işaret ediyor. TCMB’nin Yeni Kiracı Kira Endeksi’ne ilişkin çalışması da mevcut kiralara değil, yeni yapılan kira sözleşmelerine daha hızlı yansıyan fiyat hareketlerini izlemeyi amaçlıyor.
Ekonomi çevrelerinde bu tablo, konut piyasasında satış tarafının görece zayıfladığı, kira piyasasında ise fiyat baskısının sürdüğü yönünde değerlendiriliyor. Bloomberg HT’nin aktardığına göre mart verileri, konutta reel kayıp serisinin devam ettiğini, kira tarafında ise reel artışın korunduğunu ortaya koydu.