Avrupa Birliği (AB), Kuzey Afrika’da İspanya’ya bağlı Sebte’de (Ceuta) yaşanan kitlesel göç hareketinin ardından olağanüstü toplantı kararı aldı. AB Konseyi Dönem Başkanı İrlanda’nın çağrısıyla üye ülkelerin içişleri bakanları, 4 Ağustos Salı günü çevrim içi düzenlenecek Adalet ve İçişleri Konseyi toplantısında bir araya gelecek.
Toplantı çağrısı, İspanya Başbakanı Pedro Sanchez’in yanı sıra İtalya ve Danimarka’nın öncülüğünde hareket eden 22 AB ülkesinin talebinin ardından geldi. Toplantıda Sebte’deki gelişmelerin yanı sıra AB’nin dış sınırlarının korunması, İspanya’ya sağlanabilecek destek ve benzer kitlesel geçişlere karşı ortak hareket mekanizmalarının ele alınması bekleniyor.
Fas’tan Sebte’ye kara ve deniz yoluyla başlayan kitlesel geçişlerde 50 binden fazla kişi İspanyol topraklarına ulaştı. İspanyol yetkililer, bunlardan 48 binden fazlasının ilk 48 saat içinde Fas’a geri döndüğünü, hafta sonu boyunca da dönüşlerin sürdüğünü bildirdi.
Son geçişlerde 72 kişi hayatını kaybetti
İspanyol yetkililerin 2 Ağustos itibarıyla açıkladığı verilere göre, son kitlesel geçişler sırasında boğulan veya sınırdaki dalgakıran ve çitleri aşmaya çalışırken yaşanan izdihamda hayatını kaybedenlerin sayısı 72’ye yükseldi. Binden fazla kişiye sağlık hizmeti verildi.
Sebte yönetimi, kentteki morga son haftalarda 88 cenazenin getirildiğini açıkladı. Ancak bu sayı yalnızca son kitlesel geçişte ölenleri değil, önceki iki hafta içerisinde gerçekleştirilen daha küçük çaplı geçiş girişimlerinde hayatını kaybedenleri de kapsıyor. Bu nedenle son olaylara ilişkin doğrulanmış can kaybı 88 değil, 72 olarak kayıtlara geçti. Fas makamları ise kendi bölgelerinde 11 kişinin öldüğünü ve geçişlere yaklaşık 40 bin kişinin katıldığını savunarak İspanya’dan farklı rakamlar açıkladı.
Sanchez’den AB ülkelerine tepki
İspanya Başbakanı Sanchez, bazı Avrupa hükümetlerinin ülkesine yönelik tutumunu “bencil, kutuplaştırıcı ve hukuka aykırı” olarak nitelendirdi. Sánchez, hükümetinin sınırdaki kontrolü 48 saatten kısa sürede yeniden sağladığını, göçmenlerin neredeyse tamamının geri döndüğünü ve ana kara İspanya’ya ya da diğer AB ülkelerine izinsiz geçiş yaşanmadığını belirtti.
İtalya, kriz üzerine İspanya’dan hava ve deniz yoluyla gelen AB dışı ülke vatandaşlarına yönelik sınır kontrollerini bir aylığına yeniden uygulamaya koydu. Kararın İspanyol veya diğer AB vatandaşlarını kapsamadığı açıklandı. Finlandiya ve Danimarka’dan da İspanya ile Schengen iş birliğinin geçici olarak askıya alınmasının değerlendirilmesi yönünde açıklamalar geldi. Sebte ise özel statüsü nedeniyle Schengen Bölgesi içerisinde bulunmuyor.
İspanya, sınır hattındaki polis ve asker sayısını artırırken denizden geçişleri engellemek amacıyla 500 metre uzunluğunda yüzer bariyer kurdu. İspanyol ve Faslı yetkililer, kitlesel hareketliliğin sosyal medyada yayılan yanıltıcı bilgiler, insan kaçakçılığı ağları ve İspanya’daki bir mahkeme kararının yanlış yorumlanmasıyla büyüdüğünü bildirdi.